Serwis wyceny pojazdów użytkowych dla Expertdata – od arkusza Excel do platformy SaaS

Jeszcze do niedawna wycena naczepy czy ciężarówki wyglądała tak samo jak dwadzieścia lat temu: rzeczoznawca otwierał wieloarkuszowy plik Excel z bazą IDB (Informator Danych Bazowych), ręcznie przeszukiwał drzewo kategorii, odczytywał notowanie dla danego rocznika, w pamięci lub na kartce nanosił korektę na stan opon i wyposażenie, przeliczał kurs EUR po tabeli z danej edycji i przepisywał wynik do dokumentu Word. Każdy krok był ręczny, każda edycja bazy oznaczała nowy plik, a jakakolwiek zmiana metodyki – mozolne przerabianie wzorów w arkuszu.

Expertdata – firma, która te bazy tworzy i utrzymuje – postawiła nam zadanie proste w opisie, a fascynujące inżyniersko: przenieść całą tę wiedzę ekspercką do internetowej platformy, z której rzeczoznawca korzysta jak z kalkulatora, dostaje gotowy dokument w kilka sekund, a firma może sprzedawać dostęp online w modelu subskrypcyjnym. Wszystko z zachowaniem tego, co w wycenie najważniejsze – audytowalności i powtarzalności wyniku.

Siła tego projektu tkwi w specjalizacji. Expertdata analizuje segmenty, których wartości do tej pory nikt nie badał systemowo – od naczep komunalnych po cysterny. Cele były trzy: wyeliminować statyczne arkusze danych, radykalnie przyspieszyć wycenę oraz zbudować archiwum wycen z dostępem do danych historycznych. Zbudowaliśmy to od zera: bazy danych, silnik wyceny, panel administracyjny do sterowania metodyką bez programisty oraz elegancki, dwujęzyczny panel dla klientów końcowych – działający nie tylko na komputerze, ale i na telefonie, co realnie wspiera pracę poza biurem.

Wyzwanie

Projekt nie był „kolejną stroną z formularzem". Wyzwania wynikały wprost z domeny:

• Zakodowanie metodyki eksperckiej. Algorytm wyceny (tzw. Kernel) to nie jedno mnożenie – to notowania bazowe, interpolacja wartości zakupu zależna od czasu na rynku, korekty kwotowe i procentowe na opony i wyposażenie, cap marży, przeliczenia walutowe. I metodyka zmienia się w czasie.
• Wersjonowanie baz w czasie. Wycena „na dzień" musi używać dokładnie tej edycji bazy, która obowiązywała w tym dniu – nie najnowszej.
• Powtarzalność i audyt. Wynik sprzed pół roku musi dać się odtworzyć co do złotówki – nawet jeśli baza została w międzyczasie podmieniona.
• Sprzedaż online i kontrola dostępu. Subskrypcje ilościowe i czasowe, licznik wycen, faktury, płatności.
• Dwa światy w jednej aplikacji. Panel administracyjny dla zespołu Expertdata i osobny, nowoczesny panel dla klientów.
• Dwujęzyczność. Cały interfejs, e-maile i dokumenty PDF/RTF w polskim i angielskim.

Logowanie bez hasła

Rzeczoznawca nie musi pamiętać kolejnego hasła. Panel klienta korzysta z autoryzacji passwordless (magic-link): użytkownik podaje e-mail, dostaje jednorazowy link ważny 15 minut, klika – i jest zalogowany.

Pod spodem to rozwiązanie dbające o bezpieczeństwo bardziej niż klasyczne hasło: w bazie nie przechowujemy nigdy samego linku, tylko jego skrót SHA-256. Link jest jednorazowy i chroniony przed ponownym użyciem na poziomie bazy danych (nawet dwa równoczesne kliknięcia nie zalogują dwukrotnie). Cały przepływ jest odporny na wykrywanie kont – niezależnie, czy adres istnieje, użytkownik zawsze widzi „sprawdź skrzynkę". Zablokowanie konta działa natychmiast, przy każdym żądaniu.

Pulpit klienta

Po zalogowaniu klient w jednym miejscu widzi stan pakietu (ile wycen zostało lub do kiedy subskrypcja jest ważna), duży przycisk „Wyceń pojazd", wykres aktywności z ostatnich 12 miesięcy oraz listę najczęściej wycenianych modeli. Bez aktywnego pakietu przycisk wyceny jest zablokowany i prowadzi do zakupu.

Wycena pojazdu – serce systemu

To ekran, wokół którego kręci się cały produkt. Klient wybiera pojazd w jednym z trzech trybów: wizualnie (siatka kafelków z ikonami naczep, przyczep, cystern i silosów), przez drzewko (kategoria → rodzaj → model) lub przez słownik marka + typ.

Po wybraniu modelu formularz podpowiada parametry identyfikacyjne (pochodzenie, liczba osi, materiał zabudowy, rozmiar felg) oraz – co ważne dla rzeczoznawcy – aktualną cenę nowego pojazdu do porównania z wartością rynkową. Data wyceny decyduje, z której edycji bazy liczymy, a korekty (stan opon, wyposażenie, korekty własne) nanosi się w kolejnych sekcjach. Wynik przelicza się na żywo, z rozbiciem na składowe i przełącznikiem PLN/EUR.

Efekt końcowy jest w pełni transparentny: klient widzi cztery kwoty (sprzedaż i zakup, netto i brutto), każdą składową, która się na nie złożyła, a obok – dane audytowe: z której edycji bazy policzono, kto i na jaki dzień wykonał wycenę.

Jak system liczy – silnik wyceny

Tu kryje się prawdziwa wartość projektu. Silnik wyceny odwzorowuje metodykę Expertdata krok po kroku:

• Notowanie bazowe (N) odczytywane z bazy IDB dla wybranego modelu i rocznika produkcji. Wartość zerowa (rocznik spoza produkcji) blokuje wycenę zamiast podawać mylącą liczbę.
• Cena zakupu zależy od czasu na rynku: dla pojazdu „do 6 miesięcy" stosujemy interpolację z notowaniem sąsiedniego rocznika, dla „powyżej 6 miesięcy" bierzemy notowanie roku poprzedniego. Cena sprzedaży zawsze bazuje na surowym N.
• Korekty – na stan opon (kwoty per opona z konfigurowalnej tabeli bieżnika, „nowa opona" jako stała wartość), na wyposażenie oraz do trzech korekt własnych.
• Zabezpieczenia biznesowe – twardy cap marży i dolny próg wartości.
• Waluta – cały wynik i rozbicie przeliczamy spójnie na EUR po kursie z konkretnej edycji bazy.

Historia, dokumenty i audytowalność

Koniec ze statycznymi arkuszami: każda zapisana wycena trafia do archiwum z filtrowaniem (VIN, numer rejestracyjny, numer wyceny) i sortowaniem – z pełnym dostępem do danych historycznych. Z widoku szczegółów klient jednym kliknięciem eksportuje dokument: PDF (zamknięty, w layoucie zgodnym z identyfikacją) albo RTF/DOC (edytowalny). Może też zduplikować wcześniejszą wycenę i policzyć wariant.

Pod spodem działa mechanizm bezcenny w tej domenie – niezmienny snapshot audytowy. Zapisując wycenę, „zamrażamy" komplet danych: identyfikator i kod użytej edycji IDB, kurs EUR z tej edycji, wszystkie korekty (per oś, z etykietami), wyposażenie, dane pojazdu i wybraną datę wyceny. Nawet jeśli baza źródłowa zostanie później podmieniona lub usunięta, dokument pozostaje kompletny i odtwarzalny – to fundament wiarygodności całej platformy.

Dane firmy i integracja z GUS

Dane do faktury klient uzupełnia raz. Dla firm dołożyliśmy integrację z GUS: po wpisaniu NIP-u system pobiera nazwę i adres z rejestru i uzupełnia formularz automatycznie.

Pakiety, płatności i faktury

Sprzedaż działa w modelu e-commerce. Klient wybiera pakiet – ilościowy (pula wycen) lub czasowy (dostęp na okres) – z czytelnymi cechami i cenami netto/brutto.

Zamówienie prowadzi przez podsumowanie ceny z obsługą kodów rabatowych. Integracja z Przelewy24 jest zaimplementowana parametrycznie – z podpisywaniem transakcji, weryfikacją podpisu webhooka i idempotencją (podwójna notyfikacja nie aktywuje pakietu dwa razy). Uruchomienie płatności produkcyjnych sprowadza się do wpięcia kluczy klienta. Po zaksięgowaniu wpłaty pakiet aktywuje się automatycznie, a system wystawia fakturę PDF z konfigurowalnym numeratorem.

Dwujęzyczność i raporty rynkowe

Cały panel klienta – łącznie z e-mailami i eksportami PDF/RTF – działa w dwóch językach (PL/EN), z przełącznikiem zapamiętywanym na koncie. Dodatkowo Expertdata publikuje raporty rynkowe: administrator wgrywa pliki PDF, a klienci pobierają je z panelu.

Zaplecze – panel administracyjny

Za wygodnym panelem klienta stoi rozbudowane, ale celowo „niewidoczne" centrum sterowania dla zespołu Expertdata. Dwie rzeczy warte podkreślenia:

Metodyka bez programisty. Reguły wyceny nie są zaszyte w kodzie – każdy „slot" wyceny wskazuje na formułę, którą administrator edytuje z panelu (wizualnym builderem drzewa albo w trybie JSON), z walidacją i podglądem wyniku. Formuły i parametry są wersjonowane w czasie, więc zmiana metodyki wchodzi w życie w zaplanowanym dniu, bez wdrożenia aplikacji.

Bazy IDB z wersjonowaniem. Bazy wgrywa się jednym plikiem Excel; importer waliduje spójność i atomowo tworzy nową edycję z zakresem ważności. Wycena „na dzień X" trafia dokładnie w edycję obowiązującą w tym dniu.

Panel administracyjny obejmuje też: użytkowników i firmy, pakiety i abonamenty, faktury z numeratorem, kody rabatowe, tabelę korekt na stan opon, słowniki oraz treści CMS.

Jakość inżynierska i bezpieczeństwo

Za interfejsem stoi solidna warstwa niewidoczna dla użytkownika:

• Ochrona przed nadużyciami – osobne limitery częstotliwości (magic-link, liczenie wycen, GUS, słowniki, webhook płatności).
• Transakcyjność – zapis wyceny i dekrementacja licznika pakietu dzieją się atomowo, z blokadą na poziomie bazy.
• Kolejka e-mail – powiadomienia asynchronicznie (Symfony Messenger); krytyczne linki logowania synchronicznie, żeby dotarły w sekundy.
• RODO – miękkie usuwanie kont i firm.
• Kontrola jakości – statyczna analiza kodu (PHPStan), zestaw testów jednostkowych i integracyjnych, każda zmiana schematu jako migracja Doctrine.

Jak pracowaliśmy

Projekt prowadziliśmy iteracyjnie, w bliskim kontakcie z klientem. Expertdata dostarczał uwagi z fazy testów w krótkich cyklach (co 1–3 dni robocze), a my realizowaliśmy je pakietami, raportując po każdym sprincie listę wdrożonych punktów. Wdrożenia na produkcję szły automatycznym skryptem i zajmowały minuty.

Co zyskaliśmy

• Wycena w sekundy zamiast w kwadranse.
• Koniec statycznych arkuszy – żywa platforma zamiast wieloarkuszowych plików Excel.
• Archiwum wycen z danymi historycznymi – każda wycena to niezmienny, odtwarzalny dokument.
• Metodyka pod kontrolą klienta – formuły i parametry zmieniane z panelu, z wersjonowaniem w czasie.
• Poprawność „na dzień" – wersjonowane bazy IDB.
• Dostęp mobilny – wycena z komputera i z telefonu, także poza biurem.
• Gotowa sprzedaż online – subskrypcje, kody rabatowe, faktury, parametryczne płatności.
• Zasięg międzynarodowy – pełna dwujęzyczność interfejsu, e-maili i dokumentów.
• Architektura, która rośnie – model danych od początku obsługuje naczepy i pojazdy silnikowe; rozszerzenie na kolejne typy to włączenie gotowego obszaru, nie przebudowa.

Dokąd to zmierza – ekosystem wyceny

Wycena online naczep to dopiero pierwszy krok. Docelowo platforma ma być ekosystemem dla rzeczoznawców, firm ubezpieczeniowych i branży finansowej – wszędzie tam, gdzie proces wymaga wiarygodnej wyceny wartości naczep. Kolejny etap, który Expertdata już otwiera, to wartości rezydualne pojazdów ciężarowych – kompetencja unikalna w skali Europy. To także dowód szerszej tezy: dobrze zaprojektowana platforma nie „zamyka" produktu, lecz otwiera przed nim nowe, niszowe segmenty rynku.

Podsumowanie

Projekt dla Expertdata to modelowy przykład, jak wiedzę ekspercką zamienić w produkt cyfrowy – nie upraszczając jej, lecz wiernie odwzorowując, a jednocześnie zdejmując z rzeczoznawcy cały ręczny wysiłek. Zbudowaliśmy nie tylko kalkulator, ale całą platformę: bazy z wersjonowaniem w czasie, konfigurowalny silnik wyceny, audytowalne archiwum wycen, panel sprzedaży i dwujęzyczny, mobilny interfejs – na fundamencie bezpiecznym, testowanym i gotowym na kolejne segmenty rynku.

Myślisz o przeniesieniu swojej metodyki, cennika czy złożonego procesu do dedykowanej aplikacji? Odezwij się do nas – pokażemy, jak zrobić to tak, żeby liczby zawsze się zgadzały.

Autor: JCD

Od przeszło dekady konsekwentnie przekształcamy zaawansowane idee w funkcjonalne aplikacje oraz internetowe platformy usługowe. Nasza działalność koncentruje się na głębokim zrozumieniu natury przedsiębiorstwa oraz kluczowych wymagań, które są fundamentem dla każdego przedsięwzięcia.

Stale łączymy metody kreatywne z systematycznym, badawczym podejściem, przekonani, że jedynie przez dogłębną analizę i zrozumienie specyfiki wyzwań, jesteśmy w stanie w pełni współpracować z naszymi klientami w celu kreowania innowacyjnych rozwiązań. Te rozwiązania nie tylko ulepszają doświadczenie użytkowników, ale również zapewniają naszym klientom strategiczną przewagę na rynku. Nasze procesy projektowe są zatem oparte na aktywnym słuchaniu, szczegółowej analizie i ciągłym dialogu z klientami. W ten sposób nieustannie pracujemy na rzecz tworzenia nie tylko technologii, ale także wartości, które wyznaczają nowe standardy w cyfrowym krajobrazie biznesu.